Pers

Lees hier ons persbericht en download de persfoto’s (onderaan).

31 mei 2021 – Persbericht

Historici onthullen eeuwenoude vrees voor vaccinaties

Wetenschapshistorici uit Nederland en België hebben onderzoek gedaan naar de geschiedenis van wantrouwen in vaccinatie. Vaccinatievrees is niet enkel een hedendaags probleem, maar blijkt sinds de 16e eeuw een historische constante te zijn.

In de 16e eeuw geloofden Europeanen niet in Chinese inentingspraktijken, zelfs niet nadat daarmee in grote delen van de wereld het pokkenvirus onder controle was gebracht. Later beweerden Hollandse critici dat inentingen alleen maar bedoeld waren ‘om de rijkelui geld uit de beurs te kloppen’. Vandaag de dag wantrouwen we big pharma om zijn geldlust en circuleren er verhalen over microchips die de overheid in ons bloed zou laten spuiten om ons te kunnen bespioneren en controleren. En vaccins die uit China komen, vertrouwen we nog steeds niet.

‘Anti-vaxxers lijken erg hedendaags’, zegt hoofdredactrice Tinne Claes (KU Leuven). ‘We denken dat complottheorieën over vaccins afkomstig zijn van het internet, van algoritmes en online bubbels. Dit klopt niet. Ook vroeger gingen de gekste verhalen rond over inenting, én lieten vele mensen daarom geen prik zetten.’ Claes benadrukt dat artsen en beleidsmakers een belangrijke les kunnen trekken uit het verleden: ‘Ons onderzoek toont dat vertrouwen in vaccinaties om meer gaat dan feiten. Succesvolle vaccinatiecampagnes zijn niet alleen geworteld in wetenschap, maar ook in emoties en geloof.’

Het onderzoek naar vertrouwen in vaccinaties maakt deel uit van een speciaal nummer van het wetenschapshistorische tijdschrift Wonderkamer over het thema ‘vertrouwen in de wetenschap’. Waarom lopen we zonder paraplu naar buiten bij een gunstig weerbericht, maar weigeren velen een prik van een evident veilig vaccin? De ongrijpbaarheid van ons vertrouwen in wetenschap blijkt in het nummer uit studies over diverse onderwerpen, van stormwaarschuwingen op zee tot geheelonthoudingscampagnes in het interbellum. 

Persfoto’s

  1. Kaft Wonderkamer Magazine voor Wetenschapsgeschiedenis, ontwerp: Eline Veenema.
  2. Pokkenbriefje van ’t Genootschap ter Bevordering van Koepokinenting, Rotterdam 1809. (Bron: Rijksmuseum Boerhaave. inv.nr. P01667.) 
  3. De koepokken, of: de wonderlijke resultaten van de nieuwe inoculatie, door James Gillray, 1802.
  4. Blind door pokken. Een promotieprent uit de jaren 1930, waarop een Turkse man wordt gevaccineerd. Achter hem staat een oudere man die blind geworden is door de pokken. Wellcome Collection.
  5. Met campagnes wilde het RIVM tienermeisjes ertoe overhalen om zich te laten vaccineren.
  6. Nic Walker, HTTPS://WWW.FLICKR.COM/PHOTOS/NIC/4290657029. Nabewerking: Eline Veenema, 2021.

Contact

Wonderkamer is een uitgave van Gewina en wordt gemaakt in samenwerking met het Descartes Centre van de Universiteit Utrecht, Rijksmuseum Boerhaave en de Stichting Pieter Zeeman-Fonds.

Wonderkamer wordt uitgegeven door Gewina, gedrukt door Virtumedia en is te bestellen via de website van Gewina (gewina.nl)

Voor meer informatie, zie: https://www.gewina.nl/wonderkamer/

Contacteer hoofdredacteurs Tinne Claes: tinne.claes@kuleuven.be of +32 474 59 35 19
of Ad Maas: admaas@rijksmuseumboerhaave.nl, of +31 6 14753582. Mail vragen naar: Gewinamazagine@gmail.com. We twitteren met de hashtag #Wonderkamer of volg @GewinaS.


Bestel online!

Wonderkamer 3 is nu verkrijgbaar. Je kan al een los nummer bestellen voor €9,95 incl. verzendkosten.* Stuur een mail naar gewinamagazine@gmail.com en vermeld uw naam en postadres.

* Dit geldt voor Nederland en België. Internationale verzendkosten buiten Nederland en België kunnen hoger zijn, dus daar zullen extra kosten voor in rekening worden gebracht. Dit kan tot rond €10 oplopen.